3 แพลตฟอร์มลด GP 6 เดือน เริ่ม 1 ธ.ค. พาณิชย์คาดช่วยผู้ขาย 1,930 ล้านบาท
Shopee-TikTok Shop-Lazada ย้อนใช้ค่าธรรมเนียมภาคบังคับอัตราต้นปี หลัง SMEs ร้องต้นทุนเพิ่ม วางแผนธุรกิจยาก ด้าน ‘ศุภจี’ เตรียมนำข้อมูลช่วงมาตรการพัฒนาร่างกฎหมายเศรษฐกิจแพลตฟอร์มดิจิทัล
ร้านค้าออนไลน์เตรียมได้รับการบรรเทาภาระค่าธรรมเนียมการขาย หลัง 3 แพลตฟอร์มรายใหญ่ ได้แก่ Shopee, TikTok Shop และ Lazada ตกลงลดค่าธรรมเนียมภาคบังคับเป็นเวลา 6 เดือน เริ่มวันที่ 1 ธันวาคม 2569 โดยกระทรวงพาณิชย์คาดว่าจะช่วยลดต้นทุนให้ผู้ประกอบการรวมประมาณ 1,930 ล้านบาท พร้อมเดินหน้าพัฒนากติกาการค้าออนไลน์ระยะยาว
ศุภจี สุธรรมพันธุ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ เปิดเผยเมื่อ 28 ตุลาคม 2569 ว่า กระทรวงพาณิชย์ได้รับข้อร้องเรียนจากผู้ประกอบการรายย่อยและ SMEs เกี่ยวกับการปรับขึ้นค่าธรรมเนียมและเปลี่ยนแปลงหลักเกณฑ์การค้าบนแพลตฟอร์มออนไลน์ ส่งผลให้ผู้ขายวางแผนต้นทุนและบริหารธุรกิจได้ยาก
กระทรวงพาณิชย์จึงหารือร่วมกับคณะกรรมการการแข่งขันทางการค้า (กขค.) สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (ETDA) องค์กรผู้ประกอบการ SMEs และแพลตฟอร์มดิจิทัล เพื่อหาแนวทางลดภาระต้นทุนและสร้างความชัดเจนของเงื่อนไขการค้า
สำหรับมาตรการระยะสั้น ทั้ง 3 แพลตฟอร์มตกลงปรับลดค่าธรรมเนียมภาคบังคับ หรือ Mandatory Fees กลับไปใช้อัตรา ณ วันที่ 1 มกราคม 2569 โดยอัตราที่ผู้ขายได้รับจะแตกต่างกันตามแพลตฟอร์ม ประเภทร้านค้า และหมวดสินค้า
วัฒนศักย์ เสือเอี่ยม อธิบดีกรมการค้าภายใน กล่าวว่า มาตรการจะมีผลตั้งแต่วันที่ 1 ธันวาคม 2569 ถึงวันที่ 31 พฤษภาคม 2570 โดยมีรายละเอียดช่วงอัตราค่าธรรมเนียมดังนี้
การลดค่าธรรมเนียมครั้งนี้มีเป้าหมายให้ผู้ประกอบการ โดยเฉพาะ SMEs ที่จำหน่ายสินค้าออนไลน์ มีเวลาปรับตัวและวางแผนต้นทุนได้ดีขึ้น ทั้งนี้ ช่วงอัตราดังกล่าวไม่ได้หมายความว่าร้านค้าทุกรายจะได้รับการลดในสัดส่วนเท่ากัน เนื่องจากขึ้นอยู่กับประเภทของร้านค้าและสินค้า
ศุภจี กล่าวว่า นอกจากการลดภาระระยะสั้น กระทรวงพาณิชย์จะใช้ช่วงเวลา 6 เดือนรวบรวมข้อเท็จจริงจากผู้ประกอบการ แพลตฟอร์ม หน่วยงานกำกับดูแล และผู้บริโภค เพื่อนำมาทบทวนและพัฒนาร่างพระราชบัญญัติเศรษฐกิจแพลตฟอร์มดิจิทัล หรือ Platform Economy Act ให้สอดคล้องกับการดำเนินธุรกิจและนำไปใช้ได้จริง
กรอบกติกาที่จะพิจารณาครอบคลุมทั้งโครงสร้างราคาและค่าธรรมเนียม หลักเกณฑ์การประกอบธุรกิจ พฤติกรรมทางการค้า และมาตรฐานที่เกี่ยวข้อง โดยมุ่งสร้างความโปร่งใสและส่งเสริมการแข่งขัน ควบคู่กับการไม่เพิ่มภาระเกินความจำเป็นแก่ผู้ให้บริการแพลตฟอร์ม
“สิ่งที่รัฐบาลต้องการคือการทำให้ทุกฝ่ายสามารถเติบโตไปด้วยกันได้ ผู้ประกอบการมีโอกาสแข่งขันอย่างเป็นธรรม แพลตฟอร์มดำเนินธุรกิจได้อย่างเหมาะสม และประชาชนได้รับประโยชน์สูงสุด”
— ศุภจี กล่าว
ด้านสุปรีย์ ทองเพชร ประธานสภาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมไทย กล่าวว่า สภาฯ ได้รับข้อร้องเรียนจาก SMEs ที่ได้รับผลกระทบจากการปรับขึ้นค่าธรรมเนียม GP โดยหลายรายไม่สามารถปรับตัวได้ทัน การลดค่าธรรมเนียมครั้งนี้จึงเป็นจุดเริ่มต้นของการร่วมกันพัฒนากติกาที่ช่วยให้ผู้ประกอบการรายย่อยดำเนินธุรกิจบนแพลตฟอร์มได้อย่างมั่นคง
ขณะที่ พูนพงษ์ นัยนาภากรณ์ ปลัดกระทรวงพาณิชย์ กล่าวว่า ภาครัฐต้องการให้แพลตฟอร์มร่วมแบ่งเบาภาระผู้ประกอบการรายย่อยและประชาชน โดยยังสามารถดำเนินธุรกิจและทำกำไรได้ เนื่องจากผู้ขาย แพลตฟอร์ม และผู้ซื้ออยู่ในห่วงโซ่การค้าเดียวกัน
ผู้แทนจากทั้ง 3 แพลตฟอร์มยืนยันพร้อมร่วมมือกับภาครัฐ โดย Shopee ระบุว่าจะนำเทคโนโลยีมาช่วยผู้ประกอบการเพิ่มโอกาสสร้างรายได้ ส่วน Lazada สนับสนุนการหารือเพื่อกำหนดหลักเกณฑ์ให้เหมาะสมกับเศรษฐกิจและเทคโนโลยีที่เปลี่ยนแปลง และ TikTok Shop พร้อมสนับสนุนผู้ประกอบการทุกขนาด
นอกจากนี้ กระทรวงพาณิชย์จะร่วมกับกรมการพัฒนาชุมชน กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น และภาคเอกชน พัฒนาศักยภาพสินค้าและขยายช่องทางจำหน่ายออนไลน์ให้ผู้ประกอบการชุมชนและ SMEs เพื่อเพิ่มโอกาสเข้าถึงตลาดควบคู่กับการลดต้นทุนการขาย
