ไทยเกือบพลาดไม่ได้เข้าร่วมประชุมม ITU 2026 ถกทิศทางโลกดิจิทัล ‘คลื่นความถี่-ดาวเทียม-AI’
ในโลกโทรคมนาคม เวทีการประชุม International Telacommunication Union ITU เป็นเวทีการประชุมสำคัญในปี 2026 วันที่ 9–27 พฤศจิกายน ITU Plenipotentiary Conference ที่กรุงโดฮา ประเทศกาตาร์ เวทีสำคัญต่อทิศทางนโยบายและความร่วมมือด้านโทรคมนาคมและดิจิทัลของโลก
ITU Plenipotentiary Conference 2026 ไม่ใช่แค่เวทีประชุมด้านเทคโนโลยี แต่เป็นการประชุมระดับสูงสุดที่มีผลต่อการกำหนดนโยบายและทิศทาง การพัฒนาด้านโทรคมนาคม ของประเทศสมาชิก หัวข้อ การประชุม ที่เกี่ยวข้องกับ คลื่นความถี่ มาตรฐานเทคโนโลยี การเชื่อมต่อดิจิทัล และการพัฒนา AI
ทุกปี การร่วมประชุม ITU ต้องมีตัวแทนจาก กสทช. องค์กรกำกับกิจการโทรคมนาคม ของไทยเข้าร่วมทุกครั้ง ตัวแทนต้องได้รับความเห็นชอบจากกสทช. และคณะรัฐมนตรี เพราะคือ ตัวแทนของประเทศไทย
การประชุมครั้งนี้ ประเทศไทย เกือบตกรถ ไม่ได้ร่วมประชุม เนื่องจากบอร์ดมีปัญหาในประชุมที่ประชุมไม่ได้มาอย่างยาวนาน แม้สำนักงานกสทช.จะส่งเรื่องไปถึงสำนักงานเลขาธิการนายกรัฐมนตรีแล้วแต่ก็ถูกส่งเรื่องกลับมา
ล่าสุดบอร์ดโดยกรรมการเสียงข้างมาก พิจารณาเห็นชอบส่งตัวแทนประเทศไทยไปร่วมประชุม ITU แล้ว ( โดยมี พล.ต.อ.ณัฐธร เพราะสุนทร กรรมการ กสทช. เป็นหัวหน้าคณะ) ถ้าไม่ได้เข้าร่วมปีนี้ ประเทศไทยคงพลาดหลายเรื่องที่สำคัญและมีผลกระทบกับประเทศไทยในอนาคต
วาระอะไรบ้างใน ITU ที่ไทยไม่ควรพลาด
วาระสำคัญจะครอบคลุมทั้งการกำหนดนโยบายโลก การเลือกตั้งผู้บริหาร และการวางแผนงบประมาณองค์กร ไม่ใช่เฉพาะการประชุมเชิงเทคนิคเรื่องโทรคมนาคม โดยมีเรื่องสำคัญ 5 ด้าน คือ
การขยายโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลและการลงทุน เร่งให้ประชาชนเข้าถึงอินเทอร์เน็ตที่มีคุณภาพและราคาเหมาะสม โดยเน้นการลงทุนภาครัฐและเอกชน การสร้างแรงจูงใจทางกฎระเบียบ และการเชื่อมต่อพื้นที่ที่เอกชนยังไม่คุ้มทุน ประเด็นที่เกี่ยวข้องกับไทย Broadband, Universal Service, USO และช่องว่างการเข้าถึงอินเทอร์เน็ต
การรับมือกับภัยไซเบอร์ ภัยธรรมชาติ แผ่นดินไหว พายุสุริยะ และความเสียหายต่อโครงข่ายสำคัญ เช่น สายเคเบิลใต้น้ำ เพื่อป้องกันการหยุดชะงักของระบบการเงิน สุขภาพ การขนส่ง และบริการรัฐ ประเด็นที่เกี่ยวข้องกับไทย ความมั่นคงโครงข่ายโทรคมนาคม ศูนย์ข้อมูล และความต่อเนื่องของบริการดิจิทัล
พัฒนาการสื่อสารฉุกเฉินและมนุษยธรรม ใช้ระบบเตือนภัยล่วงหน้า การแจ้งเตือนผ่านเครือข่ายมือถือ (Cell Broadcast) ดาวเทียม และ AI เพื่อช่วยให้การรับมือภัยพิบัติรวดเร็วขึ้น ประเด็นที่เกี่ยวข้องกับไทย ระบบเตือนภัยน้ำท่วม แผ่นดินไหว และการสื่อสารในพื้นที่ที่โครงข่ายล่ม
เชื่อมต่อผ่านอวกาศและความยั่งยืน ส่งเสริมการทำงานร่วมกันของเครือข่ายภาคพื้นดินกับดาวเทียม พร้อมจัดการคลื่นความถี่ วงโคจร และผลกระทบจากจำนวนดาวเทียมที่เพิ่มขึ้น ประเด็นที่เกี่ยวข้องกับไทย บริการอินเทอร์เน็ตดาวเทียม การกำกับดูแลคลื่น และการแข่งขันของผู้ให้บริการรายใหม่
นอกจากนี้ ยังมีการหารือ ถึง เทคโนโลยีเกิดใหม่เพื่อการพัฒนาส่งเสริม AI และเทคโนโลยีใหม่ให้สร้างประโยชน์ต่อบริการสาธารณะ ผลิตภาพทางเศรษฐกิจ และโอกาสทางธุรกิจ ควบคู่กับการพัฒนาทักษะและมาตรฐานที่ช่วยให้ระบบต่าง ๆ ทำงานร่วมกันได้อย่างน่าเชื่อถือ ประเด็นที่เกี่ยวข้องกับไทย มาตรฐาน AI การพัฒนาบุคลากร และการเข้าถึงเทคโนโลยีอย่างทั่วถึง ที่มา ITU, “ITU Plenipotentiary: Together for a connected digital future,” 19 ตุลาคม 2026
วาระการประชุมที่สำคัญของปีนี้
การประชุมกำหนดทิศทางและบริหารองค์กรด้วย จึงมีวาระสำคัญอีก 3 เรื่อง คือ การเลือกผู้บริหาร ITU 5 ตำแหน่ง ได้แก่ เลขาธิการ รองเลขาธิการ และผู้อำนวยการสำนักด้านวิทยุคมนาคม มาตรฐานโทรคมนาคม และการพัฒนาโทรคมนาคม
เลือกสมาชิกสภา ITU และคณะกรรมการกำกับกฎวิทยุ สำหรับวาระปี 2027–2030 โดยสภา ITU มีสมาชิก 48 ประเทศ
และกำหนดนโยบายและงบประมาณระยะยาว อนุมัติแผนยุทธศาสตร์และแผนการเงินของ ITU สำหรับปี 2028–2031 ซึ่งจะส่งผลต่อทิศทางความร่วมมือระหว่างประเทศในเรื่องโทรคมนาคมและเทคโนโลยีดิจิทัลข้อมูลทั้งหมดนี้ระบุไว้ในประกาศและข่าวของ ITU โดยตรง
ประเด็นที่ควรจับตาในมุมประเทศไทย
คลื่นความถี่และดาวเทียม การกำกับดูแลบริการดาวเทียมและการประสานการใช้คลื่นระหว่างเครือข่ายภาคพื้นดินกับอวกาศ
ความมั่นคงของโครงข่าย การป้องกันสายเคเบิลใต้น้ำ โครงข่ายสื่อสาร และระบบดิจิทัลสำคัญจากความเสียหายหรือการโจมตี
AI กับมาตรฐานสากล การสร้างมาตรฐานที่ทำให้เทคโนโลยีทำงานร่วมกันได้และสร้างความเชื่อมั่น โดยไม่ทิ้งประเทศที่มีทรัพยากรจำกัด
เงินลงทุนเพื่อการเข้าถึงดิจิทัล การออกแบบกฎระเบียบและความร่วมมือรัฐ เอกชนเพื่อให้ประชาชนในพื้นที่ห่างไกลเข้าถึงบริการได้จริง
ยิ่งกว่าเรื่อง มีคนเข้าร่วมประชุมเวทีระหว่างประเทศไทยหรือไม่
อีกประเทศที่น่าจับตามองมากที่สุด คือ เมื่อส่งรายชื่อตัวแทนเข้าร่วมประชุมไปยัง สำนักงานเลขาธิการคณะรัฐมนตรี จะมีการทักท้วงหรือไม่ หรือจะมีการรับรอง ให้เข้าร่วมประชุมหรือไม่ เมื่อกสทช.ยังมีประลองกำลังเรื่อง อำนาจ คุณสมบัติ ความถูกต้อง (และหรือการรับรองโดยกฎหมายอยู่) เหราะหาก ค.ร.ม.รับทราบ ย่อมเป็นการรับทราบอำนาจในการทำงานของบอร์ดเสียงข้างมากที่ไม่มีประธานกสทช. (ที่อยู่ระหว่างขั้นตอนการพิจารณาทางกฎหมาย) ไปโดยอัตโนมัติ
