สหรัฐฯ-จีนเร่งเกม AI โลกจะเปลี่ยนอย่างไร ไทยอยู่ตรงไหน?
เมื่อมหาอำนาจเร่งสร้างฐานเทคโนโลยีและกำลังประมวลผล
Data Center กำลังเป็นโครงสร้างพื้นฐานที่กำหนดเศรษฐกิจอนาคต
ไทยต้องเตรียมความพร้อม เพื่อเปลี่ยนกระแสลงทุนให้เป็นโอกาสระยะยาว
Data Center กำลังเป็นโครงสร้างพื้นฐานที่กำหนดเศรษฐกิจอนาคต และการแข่งขันเพื่อสร้างฐานดังกล่าวเกิดขึ้นแล้วในปัจจุบัน เมื่อ AI เข้ามามีบทบาทตั้งแต่การพัฒนาสินค้า วิเคราะห์ข้อมูล ไปจนถึงงานวิจัย ประเทศและบริษัททั่วโลกจึงเร่งเตรียมทั้งศูนย์ข้อมูล ชิปประมวลผล เครือข่าย และพลังงาน เพื่อรองรับบริการดิจิทัลที่ขยายตัว
ความเคลื่อนไหวนี้ขยับมาใกล้ประเทศไทยมากขึ้น ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ สิงคโปร์กำลังเพิ่มกำลังรองรับ Data Center ภายใต้เงื่อนไขด้านประสิทธิภาพและพลังงาน ขณะที่มาเลเซียมีบริการ Cloud เปิดใช้งานแล้วและมีแผนขยายเพิ่มเติม ไทยเองก็มีทั้งบริการที่เริ่มดำเนินงานและโครงการลงทุนที่ได้รับอนุมัติ ท่ามกลางการแข่งขันดึงดูดโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลของภูมิภาค
เบื้องหลังความเคลื่อนไหวเหล่านี้ คือการแข่งขันของสองมหาอำนาจอย่างสหรัฐฯ และจีน ซึ่งกำลังเร่งสร้างความพร้อมด้าน AI ในแนวทางของตัวเอง การอ่านเกมของทั้งสองประเทศจึงช่วยให้เห็นว่าอะไรจะมีผลต่อทิศทางลงทุน และไทยต้องเตรียมรับความเปลี่ยนแปลงอย่างไร
มหาอำนาจเร่งสร้างฐาน AI
ฝั่งสหรัฐฯ ความเคลื่อนไหวล่าสุดที่ได้รับความสนใจ คือคำสั่งประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ เมื่อวันที่ 29 กันยายน 2569 ที่ให้หน่วยงานฝ่ายบริหารใช้คำว่า ‘Super Intelligence’ หรือ ‘SI’ แทน AI ในการสื่อสารและเอกสารที่เกี่ยวข้อง ภายใต้ขอบเขตที่กฎหมายอนุญาต โดยให้เหตุผลว่า เทคโนโลยีที่บริษัทและนักวิจัยสหรัฐฯ พัฒนามีความสามารถก้าวหน้าอย่างต่อเนื่อง และคำเรียกใหม่สะท้อนศักยภาพดังกล่าวได้เหมาะสมกว่า อย่างไรก็ตาม คำสั่งยังใช้นิยามเทคโนโลยีตามกฎหมาย AI เดิม จึงเป็นการเปลี่ยนกรอบการสื่อสารทางนโยบาย ไม่ใช่หลักฐานว่าเทคโนโลยีได้ก้าวถึงระดับเหนือมนุษย์แล้ว
สิ่งที่ต้องจับตาต่อคือยุทธศาสตร์เบื้องหลัง สหรัฐฯ วางแผน AI บน 3 เสาหลัก ได้แก่ การเร่งนวัตกรรม การสร้างโครงสร้างพื้นฐาน และการเป็นผู้นำด้านการทูตกับความมั่นคง พร้อมออกคำสั่งเกี่ยวกับการเร่งอนุญาตโครงสร้างพื้นฐาน Data Center และส่งเสริมการส่งออกเทคโนโลยี AI ของสหรัฐฯ สะท้อนความพยายามขยายทั้งกำลังรองรับภายในประเทศและบทบาทในตลาดโลก
เช่นเดียวกับฟากฝั่งของ จีน ก็กำลังเร่งสร้างฐานของตัวเองเช่นกัน โดยเดินหน้า East Data, West Computing และเครือข่ายประมวลผลระดับประเทศ เพื่อเชื่อมความต้องการใช้งานกับทรัพยากรในพื้นที่ต่างๆ รายงาน People’s Daily เมื่อเดือนมิถุนายน 2569 ระบุว่า ณ สิ้นเดือนมีนาคม กำลังประมวลผลอัจฉริยะที่สร้างขึ้นในศูนย์กลางระดับประเทศทั้ง 8 โหนด มีสัดส่วนมากกว่า 80% ของกำลังประมวลผลอัจฉริยะทั้งหมดในจีน
ความคืบหน้านี้แสดงให้เห็นว่า ‘จีน’ กำลังพัฒนาทั้งศูนย์ประมวลผลและระบบจัดสรรงานให้ใช้ทรัพยากรร่วมกันได้ งานที่ต้องตอบสนองเร็วกับงานฝึกโมเดลขนาดใหญ่มีเงื่อนไขต่างกัน การเชื่อมเครือข่ายจึงช่วยเพิ่มทางเลือกในการประมวลผลตามความเหมาะสมของงาน
ในระดับเทคโนโลยี Huawei เปิดตัว Atlas 960E SuperPoD เมื่อวันที่ 17 กันยายน 2569 เป็นระบบเชื่อมอุปกรณ์ประมวลผลจำนวนมากเพื่อรองรับ AI ขนาดใหญ่ ขณะที่วันที่ 30 กันยายน Reuters รายงานว่า DeepSeek ร่วมพัฒนาเครื่องมือซอฟต์แวร์สำหรับแพลตฟอร์ม Ascend ของ Huawei และเปิดเผยชุดคำสั่งด้านการคำนวณกับการสื่อสารระหว่างอุปกรณ์ เป็นความคืบหน้าในการทำให้ชิปและซอฟต์แวร์ของจีนใช้งานร่วมกันได้สะดวกขึ้น
แต่จีนยังเผชิญข้อจำกัด โดย Reuters รายงานเมื่อวันที่ 10 กันยายนว่า การขาดแคลนหน่วยความจำแบนด์วิดท์สูง หรือ HBM และข้อจำกัดการส่งออกจากสหรัฐฯ กดดันต้นทุนของผู้ผลิตชิปจีน จนบางรุ่นมีราคาที่เสนอเพิ่มขึ้นประมาณ 20–50% ความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีจึงยังต้องเดินคู่กับความสามารถในการผลิตและเข้าถึงชิ้นส่วนสำคัญ
เกมเทคโนโลยีเปลี่ยน ทุนและพลังงานขยับ
เมื่อพิจารณาความเคลื่อนไหวทั้งสองฝั่ง การแข่งขันกำลังครอบคลุมตั้งแต่โมเดล AI ไปจนถึงโครงสร้างพื้นฐานที่ทำให้บริการเกิดขึ้นได้จริง สหรัฐฯ ใช้นโยบายสนับสนุนนวัตกรรมและการขยายระบบเทคโนโลยี ขณะที่จีนเร่งเครือข่ายประมวลผลและพัฒนาฮาร์ดแวร์กับซอฟต์แวร์ของตัวเอง

นัยสำคัญต่อประเทศอื่นคือ การเลือกลงทุน Data Center ต้องพิจารณามากกว่าตัวอาคาร ผู้พัฒนาต้องรู้ว่าจะรองรับงานประเภทใด ใช้อุปกรณ์และซอฟต์แวร์อะไร มีลูกค้ากลุ่มไหน และเข้าถึงไฟฟ้ากับเครือข่ายได้เมื่อใด ความพร้อมขององค์ประกอบเหล่านี้จะมีผลต่อทั้งต้นทุนและความเร็วในการเปิดบริการ
ด้าน ‘พลังงาน’ เป็นเงื่อนไขสำคัญที่เห็นชัดขึ้น โดยรายงาน Energy and AI ของ IEA (International Energy Agency) หรือ องค์การพลังงานระหว่างประเทศ ปี 2568 คาดว่าการใช้ไฟฟ้าของ Data Center ทั่วโลกจะเพิ่มจากประมาณ 415 TWh ในปี 2567 เป็น 945 TWh ในปี 2573 โดย AI เป็นแรงขับเคลื่อนหลักร่วมกับบริการดิจิทัลอื่น และข้อจำกัดด้านโครงข่ายอาจทำให้โครงการที่วางแผนไว้บางส่วนล่าช้า
ขณะเดียวกันในภูมิภาคเอเชีย เริ่มเห็นการเพิ่มกำลังรองรับที่มาพร้อมเงื่อนไขคุณภาพ โดยสิงคโปร์ประกาศจัดสรรกำลังรองรับใหม่แบบมีเงื่อนไขเบื้องต้น 200 MW ให้ผู้ประกอบการ 4 รายเมื่อเดือนสิงหาคม 2569 ภายใต้กระบวนการที่กำหนดมาตรฐานประสิทธิภาพและพลังงานสีเขียว ส่วน Microsoft เปิดบริการ Malaysia West แล้วในปี 2568 และประกาศแผนพัฒนา Cloud Region เพิ่มในยะโฮร์บาห์รู
ความเคลื่อนไหวนี้ชี้ว่า โอกาสในภูมิภาคมีหลายรูปแบบ แต่ประเทศเจ้าบ้านต้องเตรียมเงื่อนไขให้สอดคล้องกับบริการที่จะรองรับ การดึงดูดเงินทุนจึงต้องเดินพร้อมกับการสร้างความเชื่อมั่นว่าระบบจะทำงานได้ต่อเนื่องในระยะยาว
ไทยอยู่ตรงไหน ต้องเตรียมอะไรต่อ
สำหรับประเทศไทย มีความคืบหน้าที่เกิดขึ้นจริงแล้ว ตัวอย่างคือ Amazon Web Services (AWS) เปิด Asia Pacific (Thailand) Region เมื่อวันที่ 8 มกราคม 2568 ประกอบด้วย Availability Zones 3 แห่ง เปิดทางให้องค์กรเลือกประมวลผลและจัดเก็บข้อมูลในประเทศไทย พร้อมรองรับบริการ Cloud ที่มีความหน่วงต่ำสำหรับผู้ใช้ในประเทศ
ฟากฝั่งภาคการลงทุน สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน หรือ BOI ประกาศเมื่อวันที่ 6 พฤษภาคม 2569 ว่า ได้อนุมัติโครงการขยายโครงสร้างพื้นฐานข้อมูลของ TikTok System (Thailand) มูลค่า 842,000 ล้านบาท ครอบคลุมการเพิ่มเซิร์ฟเวอร์และระบบจัดเก็บกับประมวลผลในกรุงเทพฯ สมุทรปราการ และฉะเชิงเทรา ตัวเลขดังกล่าวเป็น มูลค่าโครงการที่ได้รับอนุมัติ ส่วนการก่อสร้างและเปิดให้บริการเป็นขั้นตอนที่จะสะท้อนความคืบหน้าของการลงทุนต่อไป
สองกรณีสะท้อนว่าไทยมีทั้งฐานบริการและโครงการขยายลงทุน งานต่อไปคือทำให้ความพร้อมด้านไฟฟ้า เครือข่าย การอนุญาต และบุคลากรเดินทันแผนพัฒนา พร้อมประเมินการใช้ทรัพยากรตามทำเลและลักษณะงานของแต่ละโครงการ
อีกด้านหนึ่ง ไทยต้องสร้างความสามารถในการใช้ประโยชน์จากโครงสร้างพื้นฐานเหล่านี้ ทั้งบุคลากรด้านระบบไฟฟ้า เครือข่าย Cloud และความปลอดภัย ตลอดจนธุรกิจที่นำ AI ไปเพิ่มผลิตภาพและพัฒนาบริการ เพราะการมีศูนย์ข้อมูลในประเทศจะสร้างผลต่อเศรษฐกิจได้กว้างขึ้นเมื่อผู้ประกอบการเข้าถึงและใช้งานได้จริง
การแข่งขันของสหรัฐฯ-จีน จึงเป็นสัญญาณให้ไทยวางแผนระยะยาว การลงทุน Data Center ที่มีคุณภาพ ที่ต้องเชื่อมความพร้อมของเทคโนโลยีกับพลังงานที่มั่นคง การใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ และระบบที่เชื่อถือได้ โอกาสของไทยอยู่ที่การทำให้ฐานโครงสร้างพื้นฐานนี้รองรับทั้งการลงทุนใหม่และการเติบโตของธุรกิจไทยได้ต่อเนื่อง
แหล่งข้อมูล
- ทำเนียบขาว: คำสั่งเรื่อง Super Intelligence
- America’s AI Action Plan
- People’s Daily: เครือข่ายประมวลผลระดับประเทศของจีน
- Huawei: เปิดตัว Atlas 960E SuperPoD
- Reuters: DeepSeek–Huawei
- Reuters: ชิป AI จีนและปัญหา HBM
- IEA: Energy and AI — Executive Summary
- Singapore EDB: ผลคัดเลือกโครงการ DC-CFA2
- IMDA: เงื่อนไขการรับข้อเสนอ DC-CFA2
- Microsoft: แผน Cloud Region ในยะโฮร์บาห์รู
- AWS: เปิด Thailand Region
- BOI ผ่าน OSOS: อนุมัติโครงการลงทุน รวมถึง TikTok




