สมมุติฐาน ที่เป็นไปได้ที่สุด คือ ‘บิ๊กทหาร’ ระดับ ‘นายพล’ ฝั่ง ‘ไทย’ คือ ‘ผู้รับรอง’ หรือ Recommend ให้ ‘ฮุน มาเนต’ ได้เรียน ร.ร.นายร้อย West Point สหรัฐฯ เพราะ สหรัฐฯ จะให้ ‘เก้าอี้’ กับ ‘ประเทศพันธมิตร’ เท่านั้น เช่น ไทย ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ เป็นต้น
ซึ่งช่วงที่ ‘ฮุน มาเนต’ ไปเรียน West Point คือ ช่วงปี 2538 เป็นยุคที่ ‘ฮุน เซน’ ขึ้นเป็น นายกฯ (คนที่ 2) ยุคนั้น ‘กัมพูชา’ มี นายกฯ 2 คน คือ ‘เจ้ารณฤทธิ์’ จากพรรคฟุนซินเปก และ ‘ฮุน เซน’ จากพรรคประชาชนกัมพูชา และเป็นยุคหลัง ‘สงครามเวียดนาม’ ที่ สหรัฐฯ ถอยทัพออกจาก ‘เวียดนาม-กัมพูชา’ ไปนานแล้ว ที่สำคัญในยุคนั้น ‘ไทย’ มีนโยบาย “เปลี่ยนสนามรบเป็นสนามการค้า”
หากดูตาม ‘จดหมาย’ ที่ ‘ฮุน มาเนต’ เขียนถึง ‘ฮุน เซน’ ปี 1994 (ปี 2537) โดยมีถ้อยความหนึ่งระบุถึง “ลุง” คนหนึ่ง ที่ให้คำแนะนำว่า การเข้าเรียน West Point ถ้าเป็น ‘คนต่างชาติ’ จะอยู่ในโควต้า ‘ทุนพิเศษ’ จะต้องมี ‘นายพล ต่างประเทศ’ (รับรอง) หรือ ‘นักการทูต’ ถึงจะได้คัดเลือก หรือ สมัครทุนการทูต ในฝั่ง สหรัฐฯ ก็ต้องดูว่า ‘คนต่างชาติ’ ที่มาในโควต้า ‘ทุนพิเศษ’ มีภูมิหลังอย่างไร
มีการตีความว่า “ลุง” คนดังกล่าว คือ ‘นายพล’ ฝั่งไทย อักษรย่อ “จ.” หรือไม่ ? เพราะภูมิหลัง ‘นายพล จ.’ คนดังกล่าว ใกล้ชิดกับ ‘ฮุน เซน’ ตั้งแต่ยุค ‘เขมร 4 ฝ่าย’ และมีบทบาทในการเจรจา ‘เขมร 4 ฝ่าย’ ’ ได้แก่ ฝ่ายเจ้าสีหนุ , ฝ่ายเขมรเสรี , ฝ่ายเขมรแดง และ ฝ่ายเฮงสัมริน-ฮุนเซน เพื่อยุติการสู้รบในกัมพูชา หรือ ‘สงครามกลางเมือง’
อีกทั้ง ‘ไทย’ เป็น ‘พันธมิตร’ กับ ‘สหรัฐฯ’ ที่แนบชิดที่สุดใน ‘ภูมิภาค’ ในยุคนั้น และ ‘ไทย’ มีบทบาทสำคัญต่อ ‘กัมพูชา’ ในยุคหลัง ‘สงครามกลางเมือง’
สิ่งที่น่าสนใจ คือ ในจดหมาย ‘ฮุน มาเนต’ ระบุว่า เขาวางแผนเรียน ‘รัฐศาสตร์’ และ ‘เศรษฐศาสตร์’ ด้วย แต่บอกกับ ‘ฮุน เซน’ ว่า ไม่ให้บอก ‘ลุง’ (อายุมากกว่าพ่อ) ว่าวางแผนเรียน ‘การเมือง’ (Political Science)
แต่สะท้อนว่า ‘ฮุน มาเนต’ สนใจเรียนศาสตร์ ‘นักปกครอง’ เพื่อเตรียมขึ้นเป็น ‘ผู้นำ’ มายาวนาน ไม่นับรวมเรียน ‘การทหาร-เศรษฐศาสตร์’ ซึ่ง ‘ฮุน มาเนต’ กล่าวในจดหมายตอนหนึ่งว่า ศาสตร์ที่เขาเรียนมาอิทธิพลในสังคม และอยากเป็น ‘นักเศรษฐศาสตร์’ หรือ ‘นักการเมือง’ ที่มีพื้นฐานมาจาก ‘นักการทหาร’
สรุป สมมุติฐาน ‘นายพล จ.’ รับรอง ‘ฮุน มาเนต’ เรียน West Point มีโอกาสเป็นไปได้ที่สุด ส่วนจะใช้ ‘โควต้าไทย’ หรือไม่ ? ยังคงเป็น ‘ปริศนา’ ต่อไป
ย้อนไปเมื่อปี 2554 ‘ฮุน เซน’ เคยออกมาเปิดเผยว่า ‘ฮุน มาเนต’ บุตรชายคนโต ไปเรียน ร.ร.นายร้อย West Point ด้วยเงินทุนของรัฐบาลสหรัฐฯ รวมค่าเล่าเรียน 245,000 ดอลลาร์
‘ฮุน มาเนต’ จบนายร้อยเวสต์พอยต์ ปี2542 กลับมารับราชการทหารติดยศ ‘ร้อยตรี’ สังกัดกองพลน้อยที่ 70 ที่มีภารกิจในการป้องกันและปราบปรามการก่อการร้าย
จากนั้น 10 ปีต่อมา ‘ฮุน มาเนต’ ได้เลื่อนยศเป็น ‘นายพลจัตวา’ และได้รับการแต่งตั้งเป็น ‘ผู้บัญชาการกองกำลังพิทักษ์ผู้นำ’ หรือที่เรียกว่า ‘หน่วยองครักษ์ฮุน เซน’
ผ่านมาอีกราว 2 ปีกว่า (ม.ค.2554) พล.อ.เตีย บัญ รมว.กลาโหมกัมพูชา ในขณะนั้น เลื่อนยศ ‘ฮุน มาเนต’ เป็น ‘พลตรี’ ในวัย 33 ปี และได้รับแต่งตั้งเป็น ‘ผู้บัญชาการกองพลน้อยที่ 70’ ที่มีภารกิจทั้งป้องกันก่อการร้ายและภารกิจชายแดน
ช่วง ก.พ.2554 มีกระแสข่าวว่า ‘ฮุน มาเนต’ ได้รับบาดเจ็บเล็กน้อย หลังถูกสะเก็ดระเบิดปืนใหญ่ของ ‘ทหารไทย’ จากการเปิดฉากปะทะกัน แต่ยังคงบัญชาการรบที่ ‘เขาพระวิหาร’
ในเดือนเดียวกัน 19 ก.พ. 2554 ‘ฮุน มาเนต’ คือหนึ่งในนายทหารฝ่ายกัมพูชา ที่มาเจรจาหยุดยิงกับฝ่ายไทย ที่นำโดย พล.อ.ดาว์พงษ์ รัตนสุวรรณ รองผบ.ทบ. (ในขณะนั้น) ที่ด่านช่องจอม จ. สุรินทร์ - ซรองงาม จ.อุดรมีชัย
จนมาถึงปี 2562 พล.อ.ฮุน มาเนต ได้รับการแต่งตั้งขึ้นเป็น รักษาการเสนาธิการทหาร และ ผู้บัญชาการกองทัพบกกัมพูชา ในวัย 41 ปีเท่านั้น
ในด้านวิชาการ ‘ฮุน มาเนต’ จบปริญญาโทด้านเศรษฐศาสตร์ จาก ม.นิวยอร์ก (NYU) และ ปริญญาเอกด้านเศรษฐศาสตร์ ม.บริสตอล (University of Bristol)
ผ่านมา 2 - 3 ปี ‘ฮุน มาเนต’ อดีต ‘นายทหาร-ดร.เศรษฐศาสตร์’ ขึ้นเป็น ‘นายกฯ กัมพูชา’ ต่อจาก ‘ฮุน เซน’ ที่สุดท้ายก็ไม่พ้นเงา ‘บิดา’ ด้วยบารมีเท่ายังไม่เทียบเท่า ภายใต้สัมพันธ์ ‘ไทย-กัมพูชา’ ที่ตึงเครียดผ่านเหตุการณ์สู้รบ 2 ระลอก
